Yargıtay’dan Milyonlara Müjde: İzne Çıkarken Parası Yatırılmayan İşçiye Tazminat Hakkı

Özel sektörde faaliyet gösteren milyonlarca çalışanın tatil dönemlerinde yaşadığı en büyük finansal sorunlardan biri olan yıllık izin ücretlerinin zamanında ödenmemesi krizi, yargının emsal içtihadıyla çözüme kavuştu. Süreç, aynı Bölge Adliye Mahkemesi (BAM) çatısı altında görev yapan iki ayrı hukuk dairesinin tamamen aynı içerikteki iki farklı dosyaya taban tabana zıt hükümler vermesiyle başladı.

İlk olayda, izne çıkmadan evvel hak ettiği nakit bütçesi kendisine tahsis edilmeyen A.B. isimli işçi iş akdini feshetti ve BAM 15. Hukuk Dairesi bu eylemi haklı bularak işçiye kıdem tazminatı ödenmesine karar verdi. Aynı kaderi paylaşan B.K.'nin açtığı davada ise BAM 9. Hukuk Dairesi, izin ücretindeki gecikmenin işi bırakmak için yeterli bir mazeret sayılamayacağını savunarak talebi reddetti. Mahkemeler arasındaki bu hukuki uyuşmazlık üzerine Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Daireleri Başkanlar Kurulu duruma el koyarak dosyayı nihai karar için Yargıtay'a gönderdi.

İzin Ücretini Ödemek "Mutlak Emredici" Bir Kuraldır

Dosyayı inceleyen Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 57. maddesine net bir atıfta bulundu. Yüksek mahkeme, şirketlerin tatile ayrılacak olan personeline, izin dönemine ait ücretini daha izne başlamadan önce peşin olarak veya avans şeklinde ödemekle kesin olarak yükümlü olduğunu hatırlattı.

Kararda en dikkat çekici detay ise başvuru şartına yönelik oldu. İşverenin bu parayı ödemesi için işçinin yazılı veya sözlü bir talepte bulunmasına gerek olmadığı, şirket yönetimlerinin bu ödemeyi izin öncesinde kendiliğinden (resen) yapmak zorunda olduğu aktarıldı. Bu yasal yükümlülüğün yerine getirilmemesi, iş şartlarının uygulanmaması anlamına geldiğinden işçiye tek taraflı haklı fesih ve kıdem tazminatı hakkı tanındı.

Fazladan İzin Verilmesi Patronun Sorumluluğunu Kaldırmıyor

İşverenlerin "işçiye kanunda belirtilenden daha uzun süre tatil yaptırdık" yönündeki savunmaları da yüksek mahkemenin duvarına çarptı. Yargıtay yayımladığı içtihat metninde, işçiye yasal sınırların üzerinde izin kullandırılmış olmasının, izin paralarını peşin ödeme zorunluluğunu esnetmeyeceğini şu alıntıyla karara bağladı:

"Davalı tarafça aksi savunulmuş ise de davacıya nispi emredici nitelikte olan 4857 sayılı Kanun’un 53. maddesine göre hak kazandığı yıllık izin süresinin üstünde yıllık izin kullandırılmış olması, yıllık izin ücretinin mutlak emredici nitelikte olan 57. maddeye göre izin başlamadan evvel peşinen veya avans olarak ödenmesi yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz."

Yargıtay, uyuşmazlığın işçi lehine kıdem tazmini yönünde karar veren 15. Hukuk Dairesinin kararı doğrultusunda çözülmesi gerektiğine hükmederek özel sektörde ezberleri bozan yeni bir dönemi resmen başlattı.